Czy pod pomnikiem Armii Czerwonej pochowano szamotulan?

Stan na dzisiaj

Wczoraj, 21 grudnia 2019 r, zlikwidowany został Pomnik Bohaterów Armii Czerwonej, który przez wiele lat stał przy ul. Powstańców Wielkopolskich w Szamotułach.  W kontekście tego wydarzenia chcielibyśmy podzielić się pewną hipotezą oraz prosić Was o wsparcie w rozwianiu pewnej tajemnicy. W Głosie Wielkopolskim z 5 maja 1945 pojawiła się krótka notka o uroczystym pochówku ofiar okupacji hitlerowskiej w Szamotułach i Chodzieży:

“Szamotuły urządziły manifestacyjny pogrzeb 17 zamordowanych przez zbirów hitlerowskich obywateli miasta i okolic (…) uformował się kondukt żałobny składający się z organizacyj młodzieży szkolnej oraz tłumów publiczności, który ruszył na miejsce wiecznego spoczynku przy ulicy Bohaterów.”

 Dzisiejsza ulica Powstańców wielkopolskich dawniej nosiła nazwę Bohaterów , więc to najprawdopodobniej do niej odnosi się autor notki.

W swojej książce Bolesław Dolata („Wyzwolenie Polski 1944-1945”) wymienia Szamotuły jako jedną z miejscowości, która została wyzwolona przez armię radziecką wraz z udziałem polskich partyzantów, może te 17 osób straciło żywot podczas walk o wyzwolenie miasta i okolic? Niestety w tej kwestii mamy więcej pytań aniżeli odpowiedzi. Możemy przypuszczać, że w mogile, w której zostało pochowanych 66 poległych, którzy wcześniej przez wszystkich byli identyfikowani jako czerwonoarmiści, mogli znajdować się również szamotulanie.

Warto zaznaczyć, że sama treść tekstu, który pierwotnie znajdował się na pomniku nie odnosi się stricte do Armii Czerwonej:

„VECNAJA SLAVA POVSIM W BOR,BE/ ZA SLOBODU I NIEZAVISIMOST/ NASEJ RODINY/ WIECZNA CHWAŁA TYM, CO POLEGLI W WALCE/ ZA WOLNOŚĆ I NIEPODLEGŁOŚĆ NASZEJ OJCZYZNY”

Plan pomnika wraz z zaznaczonymi mogiłami

Szkic wykonany przez nieznanego czerwonoarmistę przedstawia projekt pomnika wraz z wyznaczonymi mogiłami, prosimy o zwrócenie uwagę na kwatery o numeracji od 43-59 (zaznaczone na czerwono) – są widocznie oddzielone od reszty, czy te 17 mogił należy do wspomnianych w Głosie Wielkopolskim szamotulan?

Ciała żołnierzy Armii Czerwonej zostały ekshumowane 15 kwietnia 1953 roku i przewiezione na miłostowski cmentarz w Poznaniu. Niestety nie posiadamy informacji czy ciała rzekomych obywateli miasta i okolic również zostały tam ekshumowane. Możliwe, że zapomniani bohaterowie wciąż spoczywają w tych samych mogiłach przy ulicy Powstańców Wielkopolskich.

Dla zainteresowanych zamieszczamy również całą notkę z Głosu Wielkopolskiego.

Głos Wielkopolski – 05.05.1945

3 thoughts on “Czy pod pomnikiem Armii Czerwonej pochowano szamotulan?

  1. Zastanawiam się komu ten pomnik po tylu latach przeszkadzał ? zapewne ludziom siejącym nienawiść i mściwość .
    Dokonano w chamski sposób usunięcia nie konsultując z mieszkańcami jak widać w Szamotułach też zaczyna się szerzyć anarchia jednostkowa

  2. W końcu sprawiedliwości po latach stało się zadość !
    Pomnik, który kuł w oczy większość obywateli naszego miasta, w końcu został usunięty.

Pozostaw odpowiedź Krzyzaniak Anuluj pisanie odpowiedzi

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *